Stanowisko Konfederacji Lewiatan do projektu ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (druk senacki nr 732)

Konfederacja Lewiatan, jako jedyna organizacja pracodawców, popierała zmiany do ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach przyjęte w 2011 roku, polegające na przekazaniu władztwa nad odpadami komunalnymi gminom. Zmiany w tym zakresie miały umożliwić Polsce realizację celów europejskiej dyrektywy o odpadach, zwłaszcza w zakresie osiągania odpowiednich poziomów odzysku i recyklingu.

Warunkiem wprowadzenia takich zmian było jednak uszanowanie i zachowanie wykształconej na tym rynku od ponad 20 lat zasady wolnej konkurencji. Rozwiązanie, które wówczas wypracowano stanowiło kompromis pomiędzy rządem, samorządami i przedsiębiorcami. Rezultatem tego kompromisu, bez którego nie byłoby zgody na przemodelowanie systemu gospodarki odpadami komunalnymi w Polsce, było zagwarantowanie przez gminy konkurencyjnego sposobu wyboru podmiotu, który zapewni odbiór lub odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych (art. 6d i 6e ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach).

Tymczasem przyjęta przez Sejm w dniu 10 października 2014 r. ustawa o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw, będąca obecnie przedmiotem prac  Senatu, wprowadza zmiany, których znaczenie jest niejasne. Budzą one szereg wątpliwości i mogą mieć negatywny wpływ na obecnie obowiązujące rozwiązania systemowe w zakresie organizacji odbierania i zagospodarowywania odpadów komunalnych w Polsce.

Chodzi tu przede wszystkim o:

1.    zmiany do art. 6d ust. 1 ustawy i wykreślenie z dotychczasowego brzmienie tego artykułu przepisu o organizacji przetargu na odbiór i zagospodarowanie odpadów (w konsekwencji pozostawienie obowiązku organizacji jedynie przetargu na odbieranie odpadów komunalnych),

2.    wprowadzenie do ustawy art. 6fa, zgodnie z którym gmina wykonuje zadanie „gospodarowania odpadami" na zasadach określonych w ustawie z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 45, poz. 236).

Ww. zmiany są niezrozumiałe, posługują się pojęciami niezdefiniowanymi w tej ustawie (np. „gospodarowanie" odpadami), wprowadzają niejednoznaczność co do ustalonego już zakresu obowiązków gmin w zakresie organizacji przetargów dotyczących odbierania i zagospodarowania odpadów. Obawiamy się, że niejasność i niespójność nowych przepisów ustawy może stanowić pole dla nierzetelnych gmin do stosowania „własnej interpretacji" ustawy oraz dawać im pretekst dla prób obejścia przepisów ustawy przewidujących obowiązek organizowania przetargów.

Konfederacja Lewiatan jednoznacznie opowiada się za utrzymaniem, wypracowanego mozolnie 3 lata temu przez wszystkie zainteresowane strony, rozwiązania w zakresie organizacji przetargów w gospodarce odpadami komunalnymi.  Dlatego, też wnioskujemy o skreślenie przepisów ustawy z dnia 10 października 2014 roku o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw, które wprowadzają przedmiotowe zmiany tj. skreślenie w art. 1 tej ustawy punktu 10 lit. a oraz punktu 12 tego artykułu.

Przywrócenie dotychczasowego brzmienia Ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w zakresie organizacji przetargów na odbieranie oraz na odbieranie i zagospodarowanie odpadów jest konieczne i będzie stanowiło uszanowanie wypracowanego wspólnie kompromisu, bez którego - co warto podkreślić jeszcze raz - nie doszłoby w 2011 roku do przemodelowania systemu gospodarki odpadami komunalnymi w Polsce. 

***